Abstract

Yn dilyn tarfu ar addysg o ganlyniad i’r pandemig coronafeirws, gwelwyd effaith dirywiol ar sgiliau darllen a deall Cymraeg ymhlith disgyblion o fewn un ysgol yn Ne Cymru. Mae hyn yn nodweddiadol o sgiliau darllen a deall ar draws Cymru (Estyn, 2022).  Nod yr astudiaeth oedd cymharu effaith ymyrraeth ddarllen gan ddefnyddio meddalwedd testun-i-leferydd (TTS) ag ymyrraeth draddodiadol (darllen o dan arweiniad yr athro) ar 10 o ddisgyblion Blwyddyn 6 a oedd yn tangyflawni. Defnyddiwyd grŵp triniaeth (TTS) a grŵp rheoli (darllen gan ymchwilydd), a mesurwyd cyrhaeddiad a blas ar ddarllen trwy gyfres o lyfrau darllen a deall 'Ditectif Geiriau' (Canolfan Peniarth, 2015) a holiaduron ar-lein. Dengys y canlyniadau fod rhai disgyblion yn perfformio'n well gyda TTS, er bod lefelau blas ar ddarllen yn amrywio. Gallai'r ymchwil hwn fod o fudd i addysgwyr Cymraeg, gan awgrymu potensial TTS fel offeryn cefnogol ar gyfer disgyblion sydd yn profi anawsterau darllen a deall. 

Keywords: darllen a deall, testun-i-leferydd, dyslecsia, anghenion dysgu ychwanegol, ADY, technoleg

How to Cite:

Howe, S., (2026) “Archwilio’r defnydd o dechnoleg testun-i-leferydd i gefnogi darllen a deall yn y Gymraeg: astudiaeth achos”, Ffocws ar Ymarfer (Cylchgrawn Addysg Cymru), doi: https://doi.org/10.16922/ffocws19